Emtia piyasasında geçen hafta eser bazlı ayrışmalar öne çıktı

featured
Paylaş

Bu Yazıyı Paylaş

veya linki kopyala

Jeopolitik risklerin tesiriyle geçen hafta yükseliş eğiliminin hakim olduğu emtia piyasasında, eser bazlı ayrışmalar öne çıktı.

Geçen hafta emtia piyasasını birçok faktör etkiledi. İsrail-Filistin çatışması kaynaklı kaygılar, emtia piyasasını yönlendiren temel ögeler ortasında yer aldı.

Üretim varsayımları, dolara olan talebin artması ve bilhassa Çin kaynaklı telaşların devam etmesi emtia piyasasında eser bazlı ayrışmaların öne çıkmasına neden oldu.

Rusya-Ukrayna savaşının yanı sıra İsrail-Filistin çatışmasının başlamasının akabinde İsrail’in Suriye’ye akınında Şam ve Halep’teki milletlerarası havalimanlarının eş vakitli hizmet dışı kaldığına yönelik haber akışıyla çatışmaların daha da yayılabileceği kaygıları emtia fiyatlarını etkiledi.

ONS ALTIN 1900 DOLARI AŞTI

Geçen hafta kıymetli metallerde altın ve gümüşteki yükseliş dikkati çekerken, platinde hudutlu artış kaydedildi, paladyum ise paha kaybetti.

İsrail-Filistin çatışmasının daha geniş bir alana yayılabileceği tasası “güvenli liman” varlıklarından altına olan talebi artırdı. Altının ons fiyatı, İsrail-Filistin çatışmasının tesiriyle yüzde 5,5 yükselerek geçen haftayı 1.932,86 dolardan tamamladı.

Kaydettiği 5,5’lik artışla 7 ayın en yüksek haftalık çıkarına ulaşan altının ons fiyatı, 13-17 Mart 2023 haftasında yüzde 6,5 yarar sağlamıştı.

Analistler, altının ons fiyatının 27 Eylül’den bu yana birinci defa 1.900 doları aştığına dikkati çekerken, bilhassa ABD 10 yıllık tahvil faizindeki gerileme altının ons fiyatındaki artışta değerli rol oynadı. ABD’nin 10 yıllık tahvil faizi, geçen hafta yaklaşık 17 baz puan gerileyerek yüzde 4,6240’a indi.

Geçen haftayı gümüş yüzde 5,2 ve platin yüzde 0,4 karla, paladyum ise yüzde 1 düşüşle tamamladı. Analistler, paladyumun arabalardaki katalitik konvertör üretiminde kullanıldığını belirterek, elektrikli araçlara talebin artmasıyla olağan arabalara olan talebin düşebileceğine yönelik varsayımların arttığını ve paladyumda talep telaşlarının öne çıktığını söyledi.

BRENT PETROLDE YÜKSELİŞ YÜZDE 7’Yİ AŞTI

Geçen hafta jeopolitik risklerin emtia piyasasında en fazla etkilediği eser Brent petrol oldu. Brent petrol, haftayı yüzde 7,2 yükselişle 90 dolardan tamamladı.

Brent petrol fiyatındaki yükselişte, İsrail ile Filistin ortasındaki çatışmaların Orta Doğu’da tansiyonu yükseltmesinin global petrol arzını olumsuz etkileyeceği tasaları tesirli oldu. ABD ve Batılı ülkelerin İran’a karşı önlem alma ihtimali de fiyatların yükselişine katkıda bulundu.

Analistler, İsrail ile Filistin ortasındaki çatışmaların daha da genişleyebileceği ihtimalinin risk algısının yüksek seyretmesine neden olduğunu ve yükselen petrol fiyatlarının global bazda enflasyon kaygısını de artırabileceğini tabir etti.

Çin’de kutlanan klâsik Güz Ortası Festivali’nin denk geldiği uzun tatil haftasında, ülke içinde seyahat edenlerin sayısının Covid-19 salgını öncesi düzeylere çıktığını gösteren bilgi akışı da dünyanın en büyük petrol ithalatçısı ülkede talebin toparlanacağı algısını güçlendirerek fiyatların üst istikametli hareketini destekledi.

Çin Turizm ve Kültür Bakanlığı’ndan yapılan açıklamaya nazaran, 29 Eylül-6 Ekim’deki tatil kapsamında 826 milyon kişi, ülke içinde seyahat ederken, iç turizmden elde edilen toplam gelir 753,4 milyar yuana (103 milyar dolar) çıktı.

DOĞALGAZ FİYATLARI ÜST TARAFLI HAREKET

New York Ticaret Borsası’nda süreç gören doğalgaz, geçen haftayı yüzde 1,2 artışla tamamladı.

ABD’li güç şirketi Chevron, İsrail ile Filistin ortasındaki çatışmalar nedeniyle İsrail’in talebi üzerine Doğu Akdeniz’deki Tamar doğalgaz alanında üretimi durdurduğunu açıkladı.

İsrail-Filistin çatışması sonrası Tamar gaz alanındaki üretimin durdurulması ve Finlandiya ile Estonya ortasındaki Balticconnector boru çizgisinin olağan dışı basınç düşüşü nedeniyle kapatılması da doğal gaz fiyatlarını üst istikametli etkiledi.

Finlandiya ve Estonya ortasında doğal gaz akışını sağlayan, 8 Ekim’deki olağan dışı basınç düşüşü ve sızıntı nedeniyle kapatılan Balticconnector boru sınırının tamirinin en az 5 ay süreceği bildirildi.

BAZ METALLERDE DÜŞÜŞ EĞİLİMİ

Geçen hafta baz metallere düşüş eğilimi hakim oldu.

Tezgah üstü piyasada bakır yüzde 0,2, kurşun yüzde 4,6, alüminyum yüzde 1,5 ve çinko yüzde 3,4 bedel kaybederken, nikel yüzde 0,6 paha kazandı.

Zayıf global talep, yatırımcıların bakır da dahil olmak üzere endüstriyel metallere yönelik hassaslığının yanı sıra fiyatlar üzerinde de baskı oluşturmaya devam ediyor. Güçlü dolar da baz metalleri olumsuz etkiliyor.

Küresel ekonomik zorluklar, Çin’den gelen zayıf talep ve ABD’nin yenilenebilir güç teşebbüslerindeki gecikme, bilhassa bakır fiyatları üzerinde baskı oluşturuyor.

Çin’de yerli demir dışı metal sanayisi için bir danışmanlık, araştırma, data ve bilgi merkezi olarak faaliyet gösteren, devlete ilişkin bir anonim şirket olan Antaike, Çin’in rafine bakır piyasasının bilhassa zayıf yurt dışı talep nedeniyle 2023’te yaklaşık 340 bin ton fazla verebileceğini bildirdi.

Bakırda arz fazlası olabileceğine yönelik kelam konusu öngörüyle fiyatlarda aşağı taraflı bir hareket görüldü.

TARIM EMTİA KÜMESİNDE SERT YÜKSELİŞ

Geçen hafta tarım emtia kümesindeki eserlerde sert yükselişler kaydedildi.

Analistler, İsrail-Filistin çatışmasından ötürü uygulanabilecek kısıtlamalar nedeniyle tarım eserlerinde bundan sonra da yükselişler görülebileceğini tabir etti.

Chicago Ticaret Borsası’nda süreç gören buğday yüzde 2, mısır yüzde 0,4 ve soya fasulyesi yüzde 1,3 artarken, pirinç yüzde 0,6 düşüş kaydetti.

ABD’de faaliyet gösteren emtia borsası Intercontinental Exchange’de süreç gören kahve yüzde 6,2, şeker yüzde 1,3 ve kakao yüzde 1,3 yararla geçen haftayı tamamlarken, pamukta yüzde 1,1 kayıp yaşandı.

Dünya buğday üretim iddialarındaki düşüş ve Orta Doğu’da tansiyonun tırmanmasıyla tedarik zincirine yönelik kaygılar, buğday fiyatlarında yükselişe neden oldu.

ABD Tarım Bakanlığının (USDA) 2023-2024 dönemine yönelik iddialarına nazaran, buğday üretimi iddiaları evvelki aya nazaran 6,03 milyon ton azalarak 787,34 milyon ton düzeyinde gerçekleşti.

Tedarik zincirine yönelik telaşlar mısır fiyatlarının da artmasına neden oldu. Petrol fiyatlarındaki yükseliş, mısır ve şeker fiyatlarının yükselmesinde kıymetli ögeler ortasında yer aldı.

Soya fasulyesi fiyatları, USDA’nın soya fasulyesi hasadına ait görünümünü düşürmesiyle yükseliş kaydetti.

ÜRETİM İDDİASI KAHVEDE DÜŞTÜ, ŞEKERDE DÜŞTÜ

Üretim iddialarındaki düşüşle kahvede sert yükselişler görüldü. Endonezya Kahve İhracatçıları ve Sanayileri Birliği, yerli kahve üretiminin geçen yıl rapor edilen 12 milyon torbadan 2023’te 8,5-9 milyon torbaya düşmesini bekliyor. Üretim iddialarındaki düşüşün büyük ölçüde mahsul hasadını etkileyen olumsuz hava şartlarından kaynaklandığı belirtiliyor.

El Nino hava akımının Asya’da şeker üretimini düşüreceğine yönelik kaygılar şeker fiyatlarında yükselişe neden oldu.

Avrupa’da kakao talebinin artacağına yönelik öngörüler, kakao fiyatlarını üst taraflı etkilerken, dolar endeksinin yüksek seyretmesi ve Çin iktisadına yönelik kaygılar pamukta bedel kaybını beraberinde getirdi.

ÇATIŞMALARIN ALTINA ETKİSİ

Vadeli süreç ve emtia piyasaları uzmanı Zafer Ergezen, AA muhabirine, son devirde altında “güvenli liman” özelliğinin öne çıktığını vurguladı.

Özellikle çatışma, savaş ve doğal afet üzere bahisler gündeme geldiği vakit altın üzere değerli metallerin talep gördüğünü söz eden Ergezen, belirsizliklerden kaynaklanan inançlı liman arayışının emtia piyasasında bu şekil eserlerin ön plana çıkmasına yol açtığını söyledi.

Geçen periyot bilhassa resesyon telaşlarıyla altın ve değerli metaller tarafında önemli gerileme yaşandığını vurgulayan Ergezen, İsrail-Filistin çatışmasının altının bir anda “güvenli liman” özelliğinin gündeme gelmesine neden olduğunu, altının çok fazla gerilemiş olmasının da yatırımcıların altına yönelmesine yol açtığını söyledi.

Ergezen, “Fiyatındaki düşüş nedeniyle aslında altına belirli bir talep olmuştu. İnançlı liman özelliği de buna eklenince bir anda çok süratli bir reaksiyon oldu. Altının ons fiyatında 1892-1900 dolar aralığının üst gerçek geçilmesini çok fazla beklemezdik. Ancak İran’dan gelen açıklamalar, çatışmanın bölgeye yayılabileceği telaşları var. ABD’nin uçak gemisi gönderiyor olması da bu riski artıran ögelerden bir tanesi. Bu da altının ön plana çıkmasına yol açtı.” tabirlerini kullandı.

Bölgedeki çatışma riskinin devam etmesinin altının ons fiyatındaki gerilemeleri engelleyecek ögelerden bir tanesi olduğunu vurgulayan Ergezen, “Açıklamaların boyutu devam eder ve çatışma yayılmaya başlarsa altının ons fiyatındaki güçlü yükselişin hala devam ettiğini görebiliriz.” dedi.

Altının ons fiyatında 1950 dolar ve daha üzerine hakikat yükselişler görülebileceğini ve bu düzeylerde kalıcı olmasının bu belirsizliğin ne kadar devam edeceğine bağlı olduğunu aktaran Ergezen, belirsizlik ortadan kalktıktan, çatışmalar durulduktan sonra altının ons fiyatında süratli bir gerileme olmasının beklenebileceğini söyledi.

Ergezen, “Diğer taraftan merkez bankalarının şahin duruşu hala devam ediyor. Hala resesyon tasaları var. Faiz indirimlerinin ne vakit başlayacağına yönelik belirsizlik bulunuyor. Bu belirsizlik de fiyatlamalara yansıyacaktır.” diye konuştu. (AA)

Emtia piyasasında geçen hafta eser bazlı ayrışmalar öne çıktı

Giriş Yap

Budun ayrıcalıklarından yararlanmak için hemen giriş yapın veya hesap oluşturun, üstelik tamamen ücretsiz!